Password
Username
logo
ประเพณีไทยวันฉัตรมงคลรำลึก
ประเพณีไทยวันฉัตรมงคลรำลึก

ประเพณีไทยวันฉัตรมงคลรำลึก

ประเพณีไทย วันฉัตรมงคล

วันฉัตรมงคล ตามความหมายของพจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. ๒๕๒๕ คือ พระราชพิธีประเพณีไทยฉลองพระเศวตฉัตรสิริราชกกุธภัณฑ์ พระแสงประจำรัชกาล โดยทำในวันที่ตรงกับวันบรมราชาภิเษกเสวยราชสมบัติตามราชประเพณี และยังเป็นวันระลึกถึงพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดช ทรงพระราชพิธีพระบรมราชาภิเษกขึ้นครองราชสมบัติ เป็นพระมหากษัตริย์รัชกาลที่ ๙ แห่งราชวงศ์จักรี เมื่อวันที่ ๕ พฤษภาคม พ.ศ.๒๔๙๓  รัฐบาลและพศกนิกรของไทยจึงได้ถือเอาวันที่ ๕ พฤษภาคม ของทุกปีเป็นวันฉัตรมงคล และในวันฉัตรมงคลนี้ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดชทรงมีพระปฐมบรมราชโองการ ในพระราชพิธีพระบรมราชาภิเษกว่า เราจะครองแผ่นดินโดยธรรม เพื่อประโยชน์สุขแห่งมหาชนชาวสยาม
       ประเพณีไทยพระราชพิธีพระบรมราชาภิเษกนั้น มีมาตั้งแต่สมัยโบราณดังที่ปรากฎหลักฐานในหลักศิลาจารึกพ่อขุนรามคำแหงมหาราชว่า ในสมัยสุโขทัยมีพิธีต้อนรับประมุขของแผ่นดินอย่างมโหฬารตั้งแต่ที่พ่อขุนผาเมืองอภิเษกพ่อขุนบางกลางหาวขึ้นเป็นผู้ปกครองเมืองสุโขทัย สำหรับในสมัยอยุธยาก็ปรากฏหลักฐานตามพงศาวดารว่า พระมหากษัตริย์ในแผ่นดินอยุธยา เมื่อมีการเปลี่ยนองค์พระมหากษัตริย์ ทั่วทั้งเมืองจัดให้มีประเพณีไทยพิธีเฉลิมฉลองอย่างเอิกเกริกใหญ่โตไปทั่วทั้งพระนคร

       ในสมัยรัตนโกสินทร์ พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ก็มิได้ทรงละทิ้งพระราชพิธีพระบรมราชาภิเษกทรงโปรดเกล้าฯ ให้ตั้งคณะกรรมการสอบพระราชพิธีพระบรมราชาภิเษก ให้มีความถูกต้องตามระเบียบแบบแผนและทรงต้องการให้ยึดถือเป็นระเบียบแบบแผนในรัชกาลต่อไป ซึ่งประกอบด้วย

๑.   ขั้นเตรียมงานพระราชพิธี เริ่มตั้งแต่พิธีตักน้ำและทำพิธีเสกน้ำ ณ เจดียสถานสำคัญจากสถานที่ตักน้ำ ก่อนที่จะส่งเข้ามาทำพิธีประเพณีไทยต่อในพระนคร น้ำที่เสกนี้ใช้สำหรับถวายอภิเษก และสรงมุรธาภิเษก(น้ำรดพระเศียรในพระราชพิธีบรมราชาภิเษก) โดยมีระเบียบกำหนดให้ใช้น้ำจากแม่น้ำ ๕ สายได้แก่ แม่น้ำคงคา ยมนา อิรวดี มหิ และสรภู ในชมพูทวีป หรือเรียกว่า ปัฐจมหานที แต่เนื่องจากประเทศไทยอยู่ห่างจากชมพูทวีป ไม่สะดวกในการเดินทาง จึงเปลี่ยนมาใช้น้ำจากแม่น้ำ ๑๘ แห่ง จากภายในประเทศแทน นอกจากนี้ยังมีประเพณีไทยพิธีจารึกดวงพระราชสมภพในพระสุพรรณบัฎ และแกะพระราชลัญจกร(ประจำรัชกาล)
๒.   พิธีเบื้องต้น เริ่มตั้งแต่ตั้งนำวงด้าย จุดเทียนชัยและเจริญพระพุทธมนต์
๓.   พระราชพิธีพระบรมราชาภิเษก เริ่มจากสรงมุรธาภิเษก ต่อจากนั้นพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวจะเสด็จพระราชดำเนินไปประทับเหนือพระที่นั่งอัฐทิศอุทุมพรราชอาสน์(เป็นพระราชอาสน์ ๘ เหลี่ยม ภายใต้เศวตฉัตร ๗ ชั้น)สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร(ในสมัยโบราณเป็นราชบัณฑิต) และพราหมณ์นั่งประจำทิศทั้ง ๘ กล่าวคำถวายพระพรชัยมงคล และถวายดินแดนให้อยู่ในความคุ้มครองของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวต่อจากนั้นทรงรับน้ำอภิเษก ขึ้นสู่พระที่นั่งภัทรบิฐพระราชอาสน์องค์ใหม่ พระมหาราชครูเริ่มร่ายเวทย์พิธีพราหมณ์ เมื่อร่ายเวทย์เสร็จแล้วจึงกราบทูลเชิญพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวลงพระปรมาภิไธย ถวายเครื่องราชกกุธภัณฑ์ คือ เครื่องหมายแสดงความเป็นพระมหากษัตริย์ ได้แก่ พระมหาพิชัยมงกุฎ พระแสงขรรค์ชัยศรี ธารพระกร วาลวิชนี ฉลองพระบาท เมื่อทรงรับพระมหาพิชัยมงกุฎมาสวมพระเศียร เจ้าพนักงานจะประโคมดนตรีทหารยิงปืนใหญ่ พระสงฆ์เคาะระฆัง และสวดชัยมงคลคาถาทั่วพระราชอาณาจักร หลังจากนั้นพราหมณ์ถวายพระแสงศาสตราวุธเป็นอันเสร็จพระราชพิธีพระบรมราชาภิเษก
๔.   พิธีเบื้องปลาย เมื่อเสร็จพระราชพิธีพระบรมราชาภิเษกแล้ว จะเสด็จออก ณ.มหาสมาคม เพื่อให้เหล่าข้าราชการ และประชาชนได้ถวายพระพรชัยมงคลเนื่องในวโรกาสทรงเข้าพระราชพิธีพระบรมราชาภิเษก
๕.   เสด็จเยี่ยมราษฏร เมื่อทรงเสด็จพระราชพิธีต่างๆที่เกี่ยวข้องแล้ว พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวจะเสด็จพระราชดำเนิน ให้ราษฎรได้มีโอกาสชื่นชมพระบารมี

 
ประเพณีไทย วันฉัตรมงคล
การจัดพระราชพิธีเฉลิมฉลองเนื่องในวันฉัตรมงคลในอดีตยังไม่มีพิธีนี้ จะมีแต่พนักงานฝ่ายหน้าฝ่านในพระบรมมหาราชวังจัดงานสมโภชเครื่องราชูปโภคที่ตนรักษาทุกปีในเดือนหก จนกระทั่งสมัยพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว(รัชกาลที่ ๔)เสด็จขึ้นครองราชย์ พระองค์ทรงกระทำพิธีพระบรมราชาภิเษก ด้วยทรงมีพระราชดำริว่า วันบรมราชาภิเษกเป็นมหามงคลสมัย ประเทศทั้งหลายที่มีพระเจ้าแผ่นดินครองประเทศย่อมนับถือว่าวันนั้นเป็นวันนักขัตฤกษ์มงคลกาลต่างก็จัดงานขึ้นเป็นอนุสรณ์ ส่วนในประเทศของเรายังไม่มี ควรจะจัดขึ้น แต่จะประกาศแก่คนทั้งหลายว่าจะจัดงานวันบรมราชาภิเษกหรืองานฉัตรมงคล ผู้คนในขณะนั้นยังไม่คุ้นเคย และไม่เข้าใจจึงต้องทรงอธิบายชี้แจงและทรงโปรดเกล้าฯ ให้เรียกชื่อไปตามเก่าว่างานสมโภชเครื่องราชูปโภค แต่ทำในวันคล้ายวันราชาภิเษก นิมนต์พระสงฆ์มาสวดมนต์ในวันขึ้น ๑๓ ค่ำ เดือน ๖ รุ่งขึ้นพระสงฆ์ฉันที่พระที่นั่งดุสิตมหาปราสาท ด้วยเหตุนี้จึงถือว่า พระราชพิธีฉัตรมงคลเริ่มมีขึ้นในสมัยของพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวเป็นครั้งแรก

ท่องเที่ยว:สถานที่ท่องเที่ยวไทย มหัศจรรย์ด้ามขวานทอง ศิลป์แผ่นดิน ใต้ฟ้าพระบารมี


ผู้ประกาศ
สถานที่
กรุงเทพมหานคร
ความประทับใจ
วันลงประกาศ
26 ม.ค. 2556
(N) Latitude
13.72342
(E) Longitude
100.47623


อนึ่งทราบในพระราชหฤทัยว่า การพระราชทานเบี้ยหวัดนี้ เป็นมงคลอันใหญ่
มีพระราชกำหนดและบทพระอัยการสำหรับประเทศกรุงสยาม แต่ครั้งกรุงเทพทวาราวดีกรุงศรีอยุธยา
พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงเป็นพระราชโอรสในพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัยประสูติแต่สมเด็จพระศรีสุลาลัย (เจ้าจอมมารดาเรียม)
วันมาฆบูชา หมายถึง การบูชา ตรงกับวันเพ็ญ เดือนมาฆะ(ขึ้น ๑๕ ค่ำ เดือน ๓) นับเป็นวันพิเศษที่เกิดเหตุการณ์สำคัญทางพระพุทธศาสนา
วันพืชมงคล หรือวันพระราชพิธีพระนังคัลแรกนาขวัญ เป็นประเพณีไทยพระราชพิธีที่มีการสืบทอดกันมาแต่โบราณ
ระเบง เป็นประเพณีไทยการเล่นของหลวงอย่างหนึ่งใน ๕อย่าง คือ ๑.ระเบง ๒.โมงครุ่ม ๓.กุลาตีไม้ ๔.แทงวิสัย และ ๕.กระอั้วแทงควาย
ประเพณีไทยเกี่ยวกับการเกิดเป็นประเพณีที่สำคัญประเพณีหนึ่งของชาวปักษ์ใต้ได้ยึดถือและปฎิบัติกันมาเป็นเวลานาน มีข้อปฎิบัติหลายขั้นตอน
การเรียนสิละ ได้รับความนิยมเรียนกันมาก เพราะถือว่าการเรียนสิละเป็นวิชาที่จำเป็นสำหรับลูกผู้ชายทั่วไป
ในปัจจุบันนี้เมื่อมีคนตาย ปัญหาแรกก็คือจะตั้งศพสวดที่วัดไหน ซึ่งในสมัยก่อนนิยมตั้งศพไว้ที่บ้าน
ประเพณีไทยมอบกุญแจเมืองที่ลานพลับพลาเจษฎาบดินทร์ตรงศาลาเฉลิมไทยเก่า มีมาตั้งแต่เมื่อไหร่ และเป็นประเพณีไทยหรือเป็นประเพณีที่เรารับมาจากชาติตะวันตก
Please signin or signup

 
ประเพณีไทย ประเพณีไทย แผ่นดินสยามจงหวงแหนความเป็นไทยจวบจนชีวิตหาไม่ แทนคุณแผ่นดิน